BuGusto Tarifleri: Soğuk Çay

Buzlu soğuk çay sürahide serin serin içilmeyi bekliyor

Yazın sıcak günlerinde canımız çay çektiğinde hem çayın ferahlığını bizlere sunacak hem de içimizi serinletecek en güzel içecek belki de soğuk çay. Marketlerde pek çok markası bulunan soğuk çayı evde hazırlamanın keyfi ayrı. BuGusto Kulübü Degüstasyon komitesi olarak toplantılarımızda ev yapımı lezzetleri tanıtma yoluna gittik ve bu yolda zaten aşağıda tarifini vereceğim soğuk çayı hep beraber hazırladık. Umarım siz de bu gayet kolay ve uyarlanabilir tarifi evde denersiniz.

Pek çok insan soğuk buzlu çayın 1904’te icat edildiğini düşünür ama 1904 St. Louis fuarı sadece soğuk çayın popülerleşip kitlelere satılmaya başlamasını simgeler. Fuarda çay standı olan bir İngiliz tüccar Richard Blechynden sıcak havadan dolayı hazırladığı sıcak çaylar satılmayınca, onları buzlu bardaklarda servis edip satmayı tercih eder ve böylece soğuk çayı evlerde hazırlanan bir lezzet olmaktan satılabilir bir ürün olmaya geçer. Bu tarihten önce gerekse Amerika’nın güney eyaletlerinde, özellikle de çayın yetiştiği Güney Carolina’da,  gerekse de İngiltere’de ve İngiliz kolonilerinde çay çok sık tüketilmekteydi. 1800’lerden kalma yemek kitaplarında soğuk çay tarifleri bulmak mümkün. Amerikan tariflerindeki genel özellik çayın hazırlandıktan sonra soğutulmaya bırakılması ve servis zamanında şekerle tatlandırılıp buzun üzerine dökülerek servis edilmesi. Bunun dışında bir de” tea punch” diye adlandırılan alkollü ve çaylı kokteyller hazırlanırmış. 

Ayrıca soğuk çay vaktiyle sadece zengin insanların ulaşabildiği bir içecekmiş; çünkü çay, şeker ve buz lüks tüketim ürünleriymiş.

Burada sizinle paylaştığım tarifi pek çok okumadan sonra kendim uyarladım. Ağız tadına göre uyarlanmaya ve çeşitli meyvelerle tatlandırılmaya açık bir tarif. Ayrıca farklı çaylarla da hazırlanabilir. Daha yeşil çayla denemedim ama Earl Grey kullanarak ve limonu minimize ederek bergamot aroması yakalanabilir. Ayrıca bu tarif şişeleyip saklamak için de uygun, dört gün beklemiş çay bence hala lezzetliydi.

Malzemeler

• 1lt çok sıcak/kaynar su
• 1 lt soğuk su
• 6-7 demlik poşeti siyah çay (o yuvarlak olanlar)
• 6-7 yemek kaşığı şeker
• 3-4 limon
• 7-8 büyük yaprak nane (ya da nane bitkiniz varsa evde o en tepedeki küçüklerden bir avuç kadar koyabilirsiniz, daha aromatik oluyorlar)
• İstediğiniz kadar buz

Malzemeler bir arada

Hazırlanışı 

Önce limonları alıp tertemiz yıkıyor ve 8-10 parça olacak şekilde kabaca bölüyoruz. Sonra limonları çayı hazırlayacağımız sürahinin içine elimizle ezip suyunu çıkararak koyuyoruz. Üstüne şekeri serpiyoruz ve çay poşetlerini atıyoruz. Ardından üzerine 1ltlik sıcak suyu döküp iyice karıştırıyoruz ve 5 dk bekletiyoruz. 5 dakikanın sonunda naneleri ekleyip karıştırıyoruz ve 5 dk daha beklemeye bırakıyoruz. 10 dakikanın sonunda temiz bir kaşıkla tadına bakıyoruz ve şeker/çay/limonsuluk dengesini değerlendiriyoruz. Değerlendirme sırasında aklımızda bu karışımın ekstra yoğun bir karışım olduğu aklınızda olsun çünkü sonra yarı yarıya seyrelteceğiz. Eğer her şey damak tadımıza uygunsa çayı süzüp ayrı bir kaba alıyoruz ve üzerine soğuk su ekleyip biraz daha soğuması için serin bir yere veya buzdolabına kaldırıyoruz. En az iki saat kadar soğuduktan sonra buzlu bardaklarda servis ediyoruz.

Sıcak karışım süzülmeyi beklerken

Öneriler

Bu hazırlanış tekniğinin avantajı çay hazırlanınca direkt içilmeye hazır olması. Başka tariflerde limon ve nane ya da başka aromalar sonra içilmeden hemen önce ekleniyor ve bu bence pratik değil. Tabii sıcağa çok dayanmayan aromalar için -mesela çilek ve şeftali - gerekli olabilir ama narenciye çeşitleri genelde kaynar suya dayanıklı. 

Farklı aromalar koymak için birkaç yol izleyebilirsiniz. Narenciyeler için limon yerine onları bölüp koyabilirsiniz. Şeftali için şeftalinin suyunu sıkıp süzdükten sonra soğuk suyu eklerken yarı yarıya ekleyebilirsiniz ve biraz daha tat vermesi için soğutma aşamasında karışıma dilimlenmiş şeftali koyabilirsiniz. Çilek için daha önce denemedim ama aynı yöntem işe yarayabilir. Elma içinse elmanın kendisini sıcak su karışımına koymak ya da sonradan soğutmaya bırakmadan önce eklemek mümkün. Zencefil aroması için de küçük bir parça taze zencefili ince rendeyle sıcak karışımın içine eklemeniz mümkün. Süzmeden önce koyun ki tadını bıraktıktan sonra posası süzgeçte kalsın. 

Bu tarif benim kendi damak zevkime göre uyarlandı ve şeker tadı biraz daha az, limon ve çay tadı baskın. İsterseniz limon miktarını ayarlayarak veya limonu sonradan suyunu sıkıp ekleyerek ekşiliği azaltmak mümkün. Çayı da artırabilirsiniz, şahsen 8 poşete kadar koyuyorum. Şekeri isterseniz sonradan da eklemeniz mümkün. Ya direk servis ederken bardağa koyabilirsiniz ya da ayrı bir cezvede birebir oranda şeker ve suyu kaynatıp o karışımı soğuttuktan sonra bardaklara koyabilirsiniz. İlk durumda bazı yudumlar çok daha tatlı oluyor çünkü soğukken çaya şeker tam olarak karışmıyor.  

Bu tarifi baz alıp kendi çaylarınızı hazırlayabilir ve şişeleyip yaz akşamlarında keyifle tüketebilirsiniz.

Afiyet olsun!

İtiraf ediyorum bir markanın bardağını kullandım ama üzerindeki çay yaprağı motifi çok güzel değil mi?